I  dalje  veoma visoka stopa inflacije je značajno usporila rast realnih zarada i ima posljedice na životni standard, investicije i ukupnu ekonomsku aktivnost. Realna zarada je povećana za svega 0,7% u prvih osam mjeseci 2023. godine. Stoga je neophodno da nadležne institucije nastave sa analizom kretanja cijena i maksimalno iskoriste sve raposložive instrumente za stabilizaciju cijena. 

Procjena Centra za ekonomske i evropske studije (CEES) je da bi realni ekonomski rast u 2023. mogao biti oko 6%.  Za 2024. godinu se očekuje umjerenija dinamika svih potrošnih faktora, pa bi realna stopa rasta BDP-a mogla da bude na nivou od 2,4%.

Iako je u prvih osam mjeseci 2023. ostvaren budžetski suficit, zahvaljujući dobroj naplati prihoda, zabrinjava činjenica da je on dobrim dijelom ostvaren i na uštrb lošeg izvršenja kapitalnog budžeta. I dok je kapitalni budžet realizovan na nivou od 53,6% plana ili 37% niže nego u prethodnoj godini,  tekuća neproduktivna potrošnja je povećana  za 106 miliona eura ili za 20% u odnosu na isti period 2022. godine. Loša realizacija kapitalnog budžeta, u kombinaciji sa inflacijom, uticala je na smanjenje ukupne investicione aktivnosti u zemlji u proteklom periodu 2023.godine. Smanjen je i neto priliv stranih direktnih investicija. Zato su izmjene u fiskalnoj politici, naročito u strukturi rashoda, više nego potrebne jer su i one faktor uticaja na inflaciju.

Stoga, buduća Vlada treba da preispita prioritete i usmjeri sredstva prema kapitalnom budžetu kako bi se podstakao novi investicioni ciklus. Pored navedenog, neohodno je raditi na jačanju unpravljanja javnim investicijama za podršku zelenom i plavom rastu, daljem suzbijanju sive ekonomije i unapređenju poslovnog ambijenta, kao i reformi preduzeća u državnom vlasništvu. Time bi se doprinijelo smanjenju pritiska na javne finansije, naročito imajući u vidu dospjeće velikih iznosa duga po osnovu euroobveznica u srednjem roku.

CENTAR ZA EKONOMSKE I EVROPSKE STUDIJE